Endometrioza to podstępny przeciwnik, ponieważ atakuje nie tylko układ rozrodczy, ale wpływa na funkcjonowanie całego organizmu. Często daje nieoczywiste sygnały, które łatwo zbagatelizować lub przypisać stresowi i zmęczeniu. Wyjaśniamy co to endometrioza i na jakie nietypowe objawy należy zwrócić szczególną uwagę.
Czym jest endometrioza?
Endometrioza jest przewlekłą, estrogenozależną chorobą zapalną, charakteryzującą się obecnością tkanki podobnej do endometrium (błony śluzowej macicy) poza jamą macicy. Jej ogniska rozsiane w ciele reagują na cykliczne zmiany hormonalne, podobnie jak endometrium w macicy – narastają i krwawią. Ponieważ krew ta nie ma ujścia na zewnątrz, dochodzi do wewnętrznych mikrokrwawień, rozwoju przewlekłego stanu zapalnego czy powstawania zrostów i infiltracji nerwów.
Co istotne, stopień zaawansowania choroby (według klasyfikacji rASRM) nie zawsze koreluje z nasileniem objawów bólowych. Pacjentka z I stopniem może odczuwać paraliżujący ból, podczas gdy pacjentka z IV stopniem może nie mieć żadnych objawów bólowych.
Wg Stanowiska Zespołu Ekspertów Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego dotyczącego diagnostyki i metod leczenia endometriozy z 2012 roku, choroba ta występuje od 6 do 15% ogólnej populacji kobiet, przy czym głownie u kobiet w wieku rozrodczym. To w skali Polski przekłada się na miliony pacjentek. Mimo tych statystyk, przez wiele lat o chorobie się nie mówiło i dopiero w ostatnich latach wzrasta jej świadomość.
Jakie objawy daje endometrioza?
Wiedząc, co to endometrioza, możemy przejść do tego, jakie objawy może dawać. Poniżej przedstawiamy najbardziej typowe i najczęstsze z nich.
Dominującym objawem jest ból w czasie miesiączki. Często jest on lekooporny, nie reaguje na standardowe dawki niesteroidowych leków przeciwzapalnych i może prowadzić nawet do omdleń i wymiotów. Często pojawia się na kilka dni przed krwawieniem.
Kolejnym objawem jest ból odczuwany głęboko w miednicy, często przy określonych pozycjach podczas współżycia. Wynika on z naciekania więzadeł krzyżowo-macicznych lub obecności guzków w przegrodzie odbytniczo-pochwowej.
Warto jednak wiedzieć, że endometrioza często jest błędnie diagnozowana jako zespół jelita drażliwego (IBS). Kluczową różnicą jest w tym przypadku cykliczność objawów, bo ich nasilenie występuje systematycznie w okresie okołomiesiączkowym. Należą do nich m.in. bolesne wypróżnianie, często występujące tylko podczas menstruacji, nagłe, bolesne rozdęcie brzucha, niezależne od spożytego posiłku, naprzemienne biegunki i zaparcia (szczególnie nasilone przed i w trakcie miesiączki).
Następna grupa objawów związana jest z układem moczowym i obejmuje m.in. ból lub pieczenie podczas oddawania moczu (często przy ujemnych wynikach posiewu moczu), uczucie ciągłej potrzeby oddania moczu, nasilające się w trakcie menstruacji czy ból w okolicy lędźwiowej.
Jednocześnie endometrioza może naciekać na sploty nerwowe w miednicy, dając objawy podobne do rwy kulszowej, jak również powodować ból pachwin i ud.
Podsumowując, przedstawiliśmy pokrótce co to endometrioza i jakie może dawać objawy. Jeśli kobieta obserwuje u siebie te dolegliwości, powinna wybrać się na konsultację do lekarza specjalisty, ponieważ kluczem do diagnozy jest wywiad lekarski ukierunkowany na cykliczność dolegliwości. Wczesne rozpoznanie i wdrożenie leczenia wielospecjalistycznego są bardzo ważne dla zachowania płodności i poprawy jakości życia.
