Przed Sądem Okręgowym w Rzeszowie dobiega końca głośny proces zabójstwa nastolatki sprzed lat. Niedawno został przesłuchany ostatni świadek. – Wszystko wskazuje na to, że na początku marca zamknięty zostanie przewód sądowy. Czekamy jeszcze na opinię biegłego z zakresu układu komunikacyjnego centrum Szczucina – mówi w rozmowie z TEMI sędzia Tomasz Mucha, rzecznik prasowy Sądu Okręgowego w Rzeszowie.
Możliwe, że wyrok w tej niezwykle bulwersującej sprawie zapadnie w kwietniu lub w maju. Czeka na to wiele osób, którym temat jest bliski, w szczególności rodzina zamordowanej Iwony Cygan. Ze względu na jego rozmach i złożoność, proces śledzą media w całej Polsce.
To jedna z najdłużej prowadzonych spraw. Przed Sądem Okręgowym w Rzeszowie trwa ona już niemal osiem lat.
Do zdarzenia doszło w 1998 roku. Siedemnastolatka została brutalnie zamordowana w rodzinnym Szczucinie. Przez Monikę Górę został on nawet okrzyknięty „miasteczkiem zbrodni”. Autorka książki „Miasteczko zbrodni – dlaczego zginęła Iwona Cygan” była jedną z osób, która dokładnie przyjrzała się tematowi.
Dziś wiadomo na pewno, że tuż przed śmiercią Iwona Cygan przez wiele godzin była bita i torturowana, a w końcu uduszona stalowym drutem. Na ławie oskarżonych zasiada 17 osób, w tym 14 byłych policjantów. Zanim ruszył proces, minęło wiele lat.
Spisek milczenia w Szczucinie
13 sierpnia 1998 roku wieczorem Iwona Cygan wyszła z domu, aby spotkać się z koleżanką. Kolejnego dnia jej zwłoki odnaleziono tuż przy Wiśle w Łęce Szczucińskiej. Ciało było udręczone. – To była wyjątkowo drastyczna zbrodnia – mówi nam jeden z mieszkańców Szczucina, który znał ofiarę.
Śledztwo od początku było problematyczne, tak, jakby komuś bardzo zależało, aby w ogóle nie ruszyło z miejsca. Później okazało się, że tak w istocie było. Dowody znikały jeden po drugim, świadkowie ginęli w dziwnych okolicznościach (dla przykładu ciało Tadeusza D., który uznał, że widział sprawców, wyłowiono z Wisły, a Marka K., który miał stwierdzić, że wie, kto stoi za zbrodnią, znaleziono przygniecionego betonowym ogrodzeniem) albo zmieniali zeznania.
Przełomowym okazał się rok 2016, gdy w sprawę zaangażowało się krakowskie Archiwum X oraz prokuratura zamiejscowa w Krakowie. Oskarżyciele uznali, że głównym sprawcą miał być Paweł K., pseudonim „Młody Klapa”, który działał ze szczególnym okrucieństwem. Zarzuty przedstawiono również jego ojcu, Józefowi K., oskarżonemu o pomocnictwo w zbrodni, koleżance Iwony, Renacie D.-G., która spędziła z nią feralny wieczór – kobieta usłyszała zarzuty utrudniania śledztwa i składania fałszywych zeznań oraz kilkunastu byłym i obecnym wówczas policjantom, którzy mieli pomagać w zacieraniu śladów i mataczeniu wokół sprawy. Żaden z oskarżonych nie przyznał się do postawionych zarzutów.
Sceny jak z horroru
Śledczy ustalili, że Iwonę do wyjścia z domu namówiła jej koleżanka, Renata D.-G. Nastolatki spacerowały po centrum Szczucina, a około godziny 22.00 spotkały Pawła K., jego ojca Józefa K. oraz dwóch innych mężczyzn. Ci namówili dziewczyny, aby wsiadły do ich samochodu. Ofiara miała przystać na propozycję, gdyż całemu zdarzeniu przypatrywał się ojciec jej koleżanki z klasy, Leszek W., który był policjantem (został skazany za nadużycie uprawnień w celu osiągnięcia korzyści majątkowej oraz utrudnianie śledztw w sprawie zabójstwa Iwony). Grupa pojechała w stronę hangarów WOPR, a następnie do lokalu „U Trabanta”. Właścicielem był nieżyjący już Robert K., trzeci podejrzany o zabójstwo Iwony.
To właśnie w tym miejscu Paweł K. miał żądać od nastolatki zbliżenia, ale ta stanowczo zaprotestowała. Mężczyzna zaczął ją okładać i kopać. Nastolatka nie była w stanie uciec, gdyż była przytrzymywana przez Józefa K. oraz właściciela baru. Krótko po północy mężczyźni wynieśli okaleczoną dziewczynę i zawieźli ją prawdopodobnie ponownie w okolicę hangarów. To właśnie tam doszło do zabójstwa.
Zdarzenie w barze obserwowało około 30 osób, lecz ze strachu przed K. oraz właścicielem lokalu nikt nie odważył się pomóc Iwonie ani zawiadomić policji. W śledztwie pojawia się również informacja, że napastnicy zamierzali wywieźć Iwonę do Austrii, do pracy w agencji towarzyskiej. Jej odmowa miała być także przyczyną zabójstwa.
Z Tarnowa do Rzeszowa
Decyzją Sądu Apelacyjnego w Krakowie postępowanie w sprawie Iwony Cygan przekazano do Sądu Okręgowego w Rzeszowie. Powodem był fakt, że jeden z oskarżonych byłych policjantów był spokrewniony z dwójką sędziów z Tarnowa.
Tomasz Mucha, rzecznik Sadu Okręgowego w Rzeszowie, w rozmowie z TEMI poinformował, że najbliższa rozprawa odbędzie się 9 marca br., a terminy kolejnych rozpisano między 13 a 17 kwietnia. Najprawdopodobniej głos zabierze wówczas prokurator wraz z obrońcami oskarżonych.
W sprawie przesłuchano niemal 200 świadków, w tym 30 incognito i aż kilkunastu biegłych. Akta sprawy liczą prawie 300 tomów.
Trudno zapomnieć
Zamordowaną nastolatkę ze Szczucina bliscy zapamiętali jako radosną i wrażliwą dziewczynę.
– Bardzo kochaliśmy naszą córeczkę. Po tej zbrodni nasze życie zmieniło się bezpowrotnie. Już nikt z nas nie był taki sam, a mojej żonie dosłownie serce pękło. Nie przeżyła tej straty, zmarła po jej śmierci. Czekamy na sprawiedliwość. Tak długo czekaliśmy, chcemy tego doczekać – mówił ojciec dziewczyny.
Od początku w śledztwo mocno zaangażowała się siostra zamordowanej Iwony. Niedawno w mediach społecznościowych opublikowała specjalny post. – (…) tyle lat ciszy po krzyku, którego nigdy nie zapomnę… Wieczna pamięć, moja Siostro.
W internecie trwa ożywiona dyskusja na temat zdarzenia i mającego zapaść wyroku. Mnożą się komentarze, nie brakuje zwrotów skierowanych wprost do ofiary tej bulwersującej sprawy. Oto jeden z nich: Iwonko, nie zostałaś zapomniana.
Zobacz ilu obcym Ci ludziom zależy, aby Twoja sprawa została rozwiązana, a winne osoby otrzymały karę, adekwatną do ich winy. Rodzino Iwonki – nie jesteście sami. Nie widzicie nas, ale jesteśmy. Wspieramy Was w każdym dniu, w każdej chwili. Mieszkam niedaleko Szczucina, bywam na rynku. Zawsze myślę wtedy o Was. Szczerze trzymam kciuki. I modlę się, aby sprawiedliwości stało się zadość.
