Od 2025 roku wprowadzone zostaną istotne zmiany dotyczące selektywnej zbiórki i recyklingu różnych rodzajów odpadów, w tym m.in. wdrożenie systemu kaucyjnego. Konsumenci, samorządy i przedsiębiorcy będą musieli dostosować się do nowych wymagań.
System kaucyjny
Eksperci zwracają uwagę, że wprowadzany system kaucyjny jest nowym rozwiązaniem, które wymaga od konsumentów zmiany nawyków. Będą musieli zwrócić opakowania, takie jak puszki po napojach, aby otrzymać zwrot kaucji zapłaconej wcześniej.
[ producent torebek papierowych ]
Samorządy i przedsiębiorcy będą musieli podjąć dodatkowy wysiłek organizacyjny i finansowy, jednak zgodnie z opinią ekspertów takich jak Łukasz Łyżwa, prezes SRS Group cytowany przez portalsamorzadowy.pl, dalsze opóźnianie wprowadzenia nowych przepisów nie ma sensu. „Wiemy, że to jest jedyny słuszny kierunek i nie ma potrzeby tego dalej przedłużać” – ocenia ekspert.
Nowe obowiązki dla sklepów
System kaucyjny, który zacznie obowiązywać od 1 stycznia 2025 roku, obejmie jednorazowe butelki plastikowe do 3 litrów, szklane butelki wielorazowe do 1,5 litra oraz metalowe puszki do 1 litra. Duże sklepy, o powierzchni powyżej 200 mkw., będą zobowiązane do odbierania pustych opakowań i zwracania kaucji, natomiast mniejsze sklepy będą mogły dołączyć do systemu dobrowolnie. Wysokość kaucji zostanie określona w rozporządzeniu, a jej zwrot nie będzie wymagał paragonu – nieodebrana kaucja zostanie przeznaczona na finansowanie systemu kaucyjnego.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska wskazuje, że obecnie znaczna część odpadów opakowaniowych trafia do odpadów komunalnych. Nowy system ma zwiększyć poziom selektywnej zbiórki i recyklingu surowców, co zmniejszy zanieczyszczenie środowiska i dostosuje polskie prawo do unijnych standardów.
Branża budowlana i tekstylna
Od 2025 roku nowe przepisy będą obowiązywać również branżę budowlaną i tekstylną. Deweloperzy i firmy remontowe będą musiały segregować odpady powstające przy inwestycjach na sześć frakcji: drewno, metale, szkło, tworzywa sztuczne, gips oraz odpady mineralne i ceramiczne. Mogą to robić samodzielnie lub zlecić profesjonalnej firmie zewnętrznej. Osoby prywatne będą mogły zamawiać kontenery na odpady budowlane na własny koszt.
Rozbudowa PSZOK-ów
Zgodnie z unijną dyrektywą 2018/81, nowe przepisy dotyczące zbiórki i recyklingu zużytych tekstyliów wejdą w życie na początku przyszłego roku. Gminy będą musiały przyjmować zużyte tkaniny, co wymaga rozbudowy Punktów Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych (PSZOK) lub wprowadzenia innych rozwiązań.
Przygotowania do zmian
Wprowadzenie selektywnej zbiórki materiałów budowlanych i tekstyliów wiąże się z dodatkowymi kosztami i koniecznością dostosowania istniejących instalacji. W związku z powyższym przed przedsiębiorstwami zajmującymi się gospodarką komunalną stoi nie lada wyzwanie, któremu muszą podołać.
Problemy z wdrożeniem
Mimo istniejących systemów selektywnej zbiórki, Polska wciąż nie jest w pełni przygotowana na kompleksowy system recyklingu zużytej odzieży. Według ekspertów wprowadzenie nowych przepisów jest nieuniknione i nie ma sensu ich dalej opóźniać. Dostosowanie do nowych wymagań może potrwać, ale jest to konieczny krok w kierunku zrównoważonego zarządzania odpadami.
