Are You Experienced powstawał w londyńskich studiach nagraniowych od października 1966 do początku kwietnia roku 1967. Śpiewającego i grającego na gitarze Hendrixa wsparli Noel Redding na basie oraz Mitch Mitchell na perkusji. Przy „kosmicznych” umiejętnościach Jimiego ten skromy skład wystarczył, by fani rocka otrzymali album, który nie tylko porywał energią, oszałamiał odważnym i nowoczesnym brzmieniem, ale też, niczym muzyczno‑tekstowe tornado, zadziwiał niespotykaną wcześniej siłą rażenia.
Jimi Hendrix wypowiadał się jednak o płycie w nieco innym klimacie, oto jego słowa pochodzące z książki Jimi Hendrix sam o sobie: Ten album to ekspresja swobodnych uczuć i wyobraźni. Napisałem kawałki dla małolatów, jak na przykład „Can You See Me”, a z drugiej strony – bluesy. Tylko dwie piosenki mogą przestraszyć, gdy się ich słucha na haju: „Are You Experienced? ” oraz „May This Be Love”. Ale tak naprawdę jest w nich pełny spokój ducha. Są to relaksujące kompozycje, zupełnie jak muzyka medytacyjna.
Określenie „muzyka medytacyjna” należało tu potraktować z przymrużeniem oka, choć płycie, przynajmniej w kilku przypadkach, trudno było odmówić swoiście refleksyjnej atmosfery o bluesowym rodowodzie. Zresztą nic w tym dziwnego, bo właśnie blues niósł inspirację, a zarazem kształtował tak sposób ekspresji, jak i muzyczną wrażliwość artysty. Tu, całkiem à propos, kolejne słowa Hendrixa: Rodowita angielska muzyka jest z natury przesiąknięta melodią. Irlandzkie pieśni ludowe to mnóstwo skomplikowanych melodii. Ja jestem z Ameryki. Moje korzenie to blues, w którym melodia nie jest aż taką koniecznością. Blues odwołuje się raczej do rytmu, jest w nim więcej przyziemnego, surowego uczucia, więcej duszy, jakkolwiek by ją pojmować. Każdy chciałby wiedzieć, czym jest dusza Ameryki. Wszyscy myślą, że to piosenki z Motown. Dusza Ameryki to coś w rodzaju „Red House”. Taki rhythm‑and‑bluesowy numer.
Debiutancki krążek Hendrixa nie zawierał żadnych wypełniaczy, każdy z utworów zasłużył na to, by znaleźć się w tym doborowym zestawie. Na płycie znalazło się wiele różnych dźwięków, ale oprócz gitary, basu, bębnów i zwolnionych ludzkich głosów nic innego nie brzmiało. Sprzężenia pochodziły z prostego wzmacniacza i małego efektu fuzz, który Hendrix sam zbudował. Nad nagraniami pracowali głównie Chas Chandler jako trzymający wszystko mocną ręką producent oraz Eddie Kramer ‑ realizator dźwięku.
Całość otwierała kompozycja Foxy Lady, o której twórca powiedział, że to chyba jedyna wesoła piosenka, jaką stworzył.
W książce 1001 albumów muzycznych redaktor Mark Blacklock tak pisał o utworach z płyty: Szaleńcze „Manic Depression” uwzniośla głębię depresji, podobnie jak „I Don’t Live Today” – oba utwory zapowiadają podobną do komety trajektorię lotu Jimiego. Rozciągnięte arcydzieło „Third Stone From The Sun” zawiera zniekształcone wokale i psychodeliczne brzęczenie. „Red House” demonstruje umiejętność Jimiego w graniu oszałamiającego bluesa i jego dogłębnego zrozumienia formy.
Hendrix, jak sam twierdził, nie chciał, żeby ludzie myśleli, że album jest zbiorem „odjechanego” materiału. Co więcej, był to według niego krążek bardzo osobisty, z którego był w pełni usatysfakcjonowany. Świadom osiągniętych efektów twierdził nawet, że niektóre rzeczy mogą mieć całkiem przyszłościowe brzmienie. Jak czas pokazał, miał stuprocentową rację.
Płytę, zarówno w wersji angielskiej, jak i amerykańskiej, wieńczył wspomniany tytułowy utwór Are You Experienced?, w którym Hendrix na tle odwróconych dźwięków perkusji i gitary stawiał typowe hipisowskie pytanie: Czy już to przeżyłaś?. Oto wybrany fragment tekstu tej piosenki w tłumaczeniu Michała Juszkiewicza: Jeśli tylko możesz zebrać teraz myśli, to przyjdź do mnie, przyłącz się, z dłonią w dłoni zobaczymy, jak budzi się słońce śpiące na morza dnie… Ale najpierw powiedz, czy już to przeżyłaś? Czy już kiedyś to przeżyłaś? Bo ja tak.
Na brytyjskiej liście bestsellerów płytowych krążek dotarł do miejsca drugiego, w Stanach Zjednoczonych (wydany w sierpniu 1967) w rankingu tygodnika Billboard osiągnął pozycję piątą, pozostając w zestawieniu przez 106 tygodni. W 2005 roku magazyn Rolling Stone opublikował listę 100 najlepszych albumów wszech czasów, płyta Are You Experienced znalazła się tam na miejscu 15.
Czy już to przeżyłaś?
REKLAMA
REKLAMA
![Nowe światła drogowe powstają przed budynkiem Urzędu Miasta Tarnowa [ZDJĘCIA] Światła ul. Mickiewicza](https://www.temi.pl/wp-content/uploads/2026/02/Swiatla-Mickiewicza-1-218x150.jpg)










![Memoriałowo i charytatywnie przy stołach [ZDJĘCIA]](https://www.temi.pl/wp-content/uploads/2026/01/926a96ac-c839-4c51-b091-8c42158ad149-218x150.jpeg)
![Wernisaż wystawy „IMPULS” w Galerii Bema 20 [ZDJĘCIA] Impuls](https://www.temi.pl/wp-content/uploads/2026/01/Bema-20-wystawa-14-218x150.jpg)
![Cudowny czas zamknięty w kształcie i kolorze… [ZDJĘCIA] Magdalena Latawska-Honkisz](https://www.temi.pl/wp-content/uploads/2026/01/Wystawa-Magdaleny-Latawskiej-Honkisz-3-218x150.jpg)









