Nowy rok przyniesie zmiany wysokości podatków i opłat. W jakich przypadkach uda się zaoszczędzić, a kiedy będziemy zmuszeni sięgnąć głębiej do kieszeni? Postanowiliśmy to sprawdzić.
Za ciepło trzeba zapłacić
Niedawno radni po raz kolejny pochylili się nad zainicjowanymi przez prezydenta Romana Ciepielę podwyżkami podatku od nieruchomości. Projekt przewidywał m.in. podniesienie stawki dla budynków mieszkalnych z 0,65 zł do 1,00 zł za mkw. oraz wzrost stawki dla budynków związanych z działalnością gospodarczą z 22,50 zł do 28,78 zł za mkw. Taki krok miał zwiększyć dochody budżetowe miasta o 20,3 mln zł. Jednak zaledwie czterech radnych z klubu Koalicji Obywatelskiej (Sebastian Stepek, Zbigniew Kajpus, Krzysztof Janas i Marian Wardzała) zagłosowało za podniesieniem stawek. Tym samym podatek od nieruchomości pozostanie na poziomie z 2022 roku.
– Wysokość podatku w 2023 nie ulegnie zmianie, ale liczę, że niebawem przegłosujemy jego podwyżkę, która wejdzie w życie od stycznia 2024 roku – mówi Grażyna Barwacz, radna z klubu Nasze Miasto Tarnów. – Wzrost podatku od nieruchomości jest niewielkim uszczerbkiem w skali roku dla mieszkańców – bo mówimy o wzroście rocznej opłaty na poziomie 17‒50 zł, ale podwyżka pozwoli zachować pracę wielu osobom.
Od 1 stycznia mieszkańców Tarnowa czeka natomiast wzrost cen ciepła, pomimo że Miejskie Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej w ubiegłym roku aż czterokrotnie podnosiło opłaty. Wraz z początkiem 2023 r. centralne ogrzewanie dla odbiorców MPEC zdrożało o kolejne 5,6 procent.
– Wyższa taryfa jest spowodowana m.in. wzrostem cen ciepła kupowanego przez naszą spółkę od Grupy Azoty, która podniosła cenę od nowego roku o ponad 60 proc. Trzeba też zaznaczyć, że nasza stawka będzie rekompensowana przez budżet państwa. Korzystamy z taryfy z rekompensatą na podstawie ustawy, która obowiązuje do 30 kwietnia 2023 roku. Trudno przewidzieć, czy w kolejnych miesiącach tego roku cena będzie wzrastać. Po cichu liczymy, że tak się nie stanie i sytuacja na rynku paliw się unormuje, a z czasem uda nam się obniżyć cenę – wyjaśnia Tadeusz Sieńczak, prezes MPEC.
Dobrą informacją dla tarnowian jest to, że na razie nie będzie podwyżek opłat za wodę i ścieki. Do czerwca 2023 roku ma to być 10,80 zł, natomiast od 1 czerwca 2023 do końca maja 2024 będzie 11,04 zł. – Taryfa obowiązuje do połowy roku, więc cena nie ulegnie zmianie od stycznia. Stawka może się zmienić w późniejszym terminie, o ile organ regulacyjny – czyli Wody Polskie – zgodzą się na skrócenie obecnie obowiązującej taryfy, a także wprowadzenie nowej. W 2022 roku zanotowaliśmy wzrost ceny zaledwie o 4 proc. Gdyby porównać to do innych rachunków, choćby za prąd czy gaz, gdzie podwyżki wynosiły kilkadziesiąt, a nawet ponad 100 proc., jest to prawie niezauważalna zmiana – twierdzi Ryszard Kowalczyk, dyrektor ds. ekonomiczno-finansowych w Tarnowskich Wodociągach.
Kierowcy i pasażerowie na razie mogą odetchnąć
Od stycznia 2023 nie wzrosły opłaty za parkingi w Tarnowie. Tak jak do tej pory za pierwszą godzinę parkowania zapłacimy 3,30 zł, za drugą – 3,90 zł, za trzecią – 4,60 zł, a za czwartą i każdą następną – 3,30 zł. Opłata w Strefie Płatnego Parkowania naliczana jest za każdą minutę – proporcjonalnie do deklarowanego czasu postoju, przy czym najniższa stawka, która winna być uiszczona za parkowanie w SPP wynosi 1,00 zł.
– Cena za postój w SPP na razie nie wzrośnie, jednak mamy już pewne plany, aby opłaty zostały nieco podniesione. Więcej informacji na ten temat powinno być pod koniec stycznia. Aby nowe opłaty weszły w życie, decyzję muszą podjąć tarnowscy radni – usłyszeliśmy od pracowników Targowisk Miejskich zatrudnionych w biurze Strefy Płatnego Parkowania.
Więcej za bilety nie zapłacą pasażerowie autobusów MPK w Tarnowie. Normalny bilet jednorazowy ważny na jednej linii lub 30-minutowy ważny na różnych liniach nadal kosztować będzie 3,60 zł, a w przypadku biletu ulgowego – 1,80 zł. Z kolei za normalny bilet czasowy 60-minutowy zapłacimy 5,00 zł. Niewykluczone jednak, że w ciągu roku ceny biletów się zmienią.
– Nie mamy jeszcze przygotowanego formalnego projektu podwyżki cen za bilety, jednak pewne rozmowy trwają. Opracowanie projektu zazwyczaj zajmuje około miesiąca. Następnie projekt wysyłany jest do reprezentatywnych organizacji związkowych, które mają 30 dni na zaopiniowanie zmian. Potem projekt kierowany jest na sesję Rady Miejskiej w Tarnowie. Tym samym podwyżka cen nie nastąpi wcześniej niż w drugim kwartale 2023 roku – wyjaśnia Wiesław Kozioł z Zarządu Dróg i Komunikacji w Tarnowie.
Jakie ceny za prąd i gaz?
Jeszcze przed końcem grudnia prezes Urzędu Regulacji Energetyki zatwierdził taryfy na sprzedaż energii elektrycznej do odbiorców w gospodarstwach domowych czterem tzw. sprzedawcom z urzędu (PGE Obrót, Tauron Sprzedaż, Enea i Energa Obrót) oraz jednej z firm pełniących funkcję sprzedawcy z urzędu, która dotychczas była zwolniona z obowiązku przedkładania taryf do zatwierdzenia – Tauron Sprzedaż GZE. W 2023 roku cena netto energii elektrycznej dla gospodarstw domowych do określonego poziomu zużycia nie wzrośnie, jednak należy pamiętać, że rynkowa cena energii w ciągu dwóch lat wzrosła o ponad 300 proc! Tym samym, gdyby rząd nie wdrożył regulacji osłonowych, takie trzykrotne wzrosty cen dotknęłyby każdego z nas.
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej (tzw. Tarcza Solidarnościowa), gwarantuje gospodarstwom domowym stałą cenę prądu na obecnym poziomie do 2 tys. kWh zużycia rocznego. Większy roczny limit zużycia energii elektrycznej przysługuje gospodarstwom, w którym są osoby z niepełnosprawnością i wynosi on 2,6 kWh. W przypadku rodzin z Kartą Dużej Rodziny oraz rolników limit ten został określony na poziomie 3 tys. kWh.
Średnia cena energii na 2023 rok na rynku terminowym na TGE wynosi ponad 900 zł za 1000 kWh. To koszt energii elektrycznej, jaki ponoszą jej sprzedawcy. Będą oni sprzedawać energię średnio za nieco ponad 400 zł netto za 1000 kWh gospodarstwom domowym, które nie zużyją jej więcej niż określony przez rząd limit. Gospodarstwa, które przekroczą limit, za dodatkowo zużytą energię zapłacą nie więcej niż 693 zł netto za 1000 kWh, a mikro, mali i średni przedsiębiorcy, samorządy oraz odbiorcy wrażliwi nie więcej niż 785 zł netto za 1000 kWh.
W przypadku gazu ziemnego ceny w 2023 dla gospodarstw domowych będą zamrożone na poziomie roku 2022 roku. Trzeba jednak zaznaczyć, że z końcem 2022 przestała działać tarcza inflacyjna, a wraz z nią obniżony VAT na gaz. Oznacza to, że ceny gazu od stycznia 2023 wzrosły o VAT, czyli o 23 proc. W założeniach ustawy o szczególnej ochronie niektórych odbiorców paliw gazowych ceny gazu w 2023 będą zamrożone dla wszystkich do poziomu cen z 2022 roku, czyli do 200,17 zł za MWh (cena netto). Podpisana przed końcem 2022 roku przez prezydenta ustawa o szczególnej ochronie niektórych odbiorców paliw gazowych przewiduje wprowadzenie „dodatku gazowego”, czyli refundacji VAT dla gospodarstw domowych, które jako główne źródło ciepła wykorzystują piec gazowy wpisany bądź zgłoszony do centralnej ewidencji emisyjności budynków (CEEB). Zwrot VAT będzie jednak uzależniony od dochodów gospodarstwa. Przysługiwać on będzie dla gospodarstwa jednoosobowego, gdzie przeciętne miesięczne dochody nie przekraczają 2100 zł. W przypadku gospodarstwa wieloosobowego będzie to kwota 1500 zł na osobę.
