Przebywanie w murowanym budynku, gdy niebo przecinają błyskawice wydaje się bezpieczne. Jednak nie do końca jest to prawda, gdyż branie prysznica w tym czasie może skończyć się tragicznie. Dlaczego tak się dzieje? I czego jeszcze nie należy robić, gdy słychać grzmoty?
Pierwszymi oznakami zbliżającej się nawałnicy są ciemniejące niebo, kołyszące się drzewa oraz dźwięki grzmotów. Wraz z nimi pojawiają się błyskawice, które są realnym zagrożeniem dla człowieka, gdyż mogą doprowadzić do uszczerbku na zdrowiu, a nawet do śmierci.
Grzmotem określa się uderzenie pioruna, które podwyższa temperaturę powietrza do 27760 C. Wówczas staje się ono pięciokrotnie gorętsze niż powierzchnia Słońca. National Weather Service uważa, że: „natychmiast po błysku powietrze szybko się ochładza i kurczy. Ta szybka ekspansja i kurczenie się tworzą falę dźwiękową, którą słyszymy jako grzmot”.
Czy można zlokalizować burzę?
Można, ale najpierw należy znaleźć bezpieczne schronienie. Następnie, w celu obliczenia odległości między człowiekiem a piorunem, trzeba policzyć liczbę sekund od chwili pojawienia się błyskawicy do usłyszenia dźwięku grzmotu, a potem podzielić otrzymaną wartość przez 5. Jeśli otrzymany wynik to 5, oznacza to, że odległość wynosi około jednego kilometra. Analogicznie, 10 sekund informuje o odległości 2 km itd. Natomiast 0 sekund oznacza, że zagrożenie jest bardzo blisko.
Tego nie rób w domu! – czynności zagrażające życiu
Kiedy za oknem pojawia się błysk, również w murowanych budynkach nie jest do końca bezpiecznie. Zwłaszcza podczas brania prysznica, zażywania kąpieli, mycia rąk bądź naczyń. Dzieje się tak, ponieważ istnieje możliwość, że piorun przejdzie przez instalacje wodno-kanalizacyjne, zwłaszcza te zbudowane z metalowych rur. Przebywając w domu, należy również unikać kontaktu z betonowymi ścianami. Nie powinno się też zbliżać do okien i drzwi, wychodzić na balkon lub ganek. Według amerykańskich naukowców użytkowanie telefonów komórkowych w trakcie zawirowań pogodowych jest bezpieczne pod warunkiem, że nie są one podłączone do gniazdka elektrycznego.
Unikaj otwartych przestrzeni
Jeżeli podczas burzy zdarzy się, że znajdziesz się na zewnątrz, to wówczas: „Nie kładź się na ziemi. Błyskawice powodują prądy elektryczne wzdłuż powierzchni ziemi, które mogą być śmiertelne w odległości większej niż 30 metrów. Dostań się do bezpiecznego miejsca” – przestrzega CDC, agencja rządu federalnego Stanów Zjednoczonych, wchodząca w skład Departamentu Zdrowia i Opieki Społecznej.
Jeśli jednak nie ma możliwości znalezienia schronienia, wtedy należy unikać wszystkiego, co zwiększa ryzyko porażenia piorunem, na przykład przebywania w pobliżu lub pod wysokimi drzewami, należy przyjąć pozycję przypominającą piłkę. W tym celu trzeba złączyć stopy, przykucnąć nisko, schować głowę pomiędzy kolanami i zatkać uszy.
Konsekwencje porażenia piorunem
Uderzenie pioruna może zabić człowieka na wiele sposobów. Bezpośredni kontakt z wyładowaniem elektrycznym najczęściej kończy się śmiercią. Może też skutkować poważnymi obrażeniami ciała, takimi jak: zmiany skórne i oparzenia oraz urazy mózgu, mięśni i oczu, które powstają w wyniku dotknięcia metalowych przedmiotów lub samochodów, w które uderzył piorun. Aby pozostać bezpiecznym podczas nawałnicy, trzeba pamiętać, że prąd może przepływać przez ziemię, odbijać się od osoby lub przedmiotu, a nawet płynąć w górę od obiektów znajdujących się blisko ziemi.
