Znamy dokładny rozkład głosów w II turze wyborów prezydenckich – Karol Nawrocki popierany przez PiS wygrał zarówno w samym Tarnowie, jak i w powiecie tarnowskim. W gminach sąsiadujących z miastem – w sposób znaczny, w Tarnowie natomiast zanotował przewagę 1100 głosów nad Rafałem Trzaskowskim (KO). Frekwencja wyniosła 70,34 proc. (w pierwszej turze – 66,04 proc.). Za nami jedne z najbardziej emocjonujących wyborów i trudna, bo bardzo agresywna kampania. Przed nami – pytania o przyszłość Polski i układ sił politycznych, zwłaszcza w kontekście zbliżającej się elekcji parlamentarnej.
W Tarnowie Karol Nawrocki uzyskał poparcie 50,97 proc., jego kontrkandydat – 49,03. Poszczególne gminy powiatu tarnowskiego opowiedziały się jednoznacznie za zwycięzcą wyborów prezydenckich – w każdej z nich kandydat popierany przez PiS zdecydowanie wygrał z Rafałem Trzaskowskim.
W powiecie tarnowskim Karol Nawrocki uzyskał poparcie 75,8 proc. wyborców, Rafał Trzaskowski – 24,2 proc. Frekwencja wyniosła 69,75 proc. – O ile w powiecie porażka Trzaskowskiego nie jest niczym nadzwyczajnym, to porażka w Tarnowie jest pewną nowością. Ale można się było tego spodziewać po pierwszej turze, gdy tak mocny w mieście nad Białą okazał się Sławomir Mentzen – ocenia dr Marek Smoła, historyk i wykładowca akademicki, badacz postaw społecznych.
Polacy głosują nie „za”, ale „przeciw”
Zdaniem analityka, wyższa w porównaniu z pierwszą turą wyborów frekwencja to dowód na mobilizację nie tylko w poszczególnych kręgach wyborczych, ale i zwykłych obywateli, dla których wybory, także prezydenckie, są ważne. – Zdecydowała niewielka większość (choć ok. 400 tys. głosów to w sumie nie jest mało) wobec ponad 20 mln głosujących. W porównaniu do pierwszej tury wyborów frekwencja wyraźnie uległa podwyższeniu, co świadczy o dokonanej przed drugą turą mobilizacji wyborców. Przestraszyli się możliwego wyniku? Chcieli zapobiec wybraniu określonego kandydata? Od wielu już lat, wydaje się, Polacy głosują nie „za”, ale „przeciw” – ocenia Marek Smoła, którego ostateczny rezultat wyborów nie zaskakuje, biorąc pod uwagę łączny wynik kandydatów reprezentujących partie koalicji rządzącej – ten był niższy od łącznego wyniku kandydatów reprezentujących siły opozycyjne. – Ba! W sumie w pierwszej turze trudno było odróżnić niektórych kandydatów koalicji rządowej od opozycji. O ile nie zaskakuje to, że większość elektoratów prawicowych kandydatów z pierwszej tury poparła Karola Nawrockiego, o tyle może zdziwić fakt, że spora grupa wyborców Adriana Zandberga czy Magdaleny Biejat stanęła w drugiej turze po stronie Nawrockiego – dodaje.
Analityk podkreśla, że warto zwrócić uwagę na kilka elementów tych wyborów, a przede wszystkim na fakt, że w drugiej turze starli się dwaj zupełnie różni kandydaci. – Rafał Trzaskowski, „stary polityczny wyjadacz”, zwycięski bohater niejednej kampanii, zwycięski kandydat prawyborów w KO, stanął naprzeciw Karola Nawrockiego, człowieka, który – podkreślał to w wieczór wyborczy – miał zostać wskazany przez silną grupę środowisk naukowych i intelektualnych Polski. Byłoby jednak naiwnością podejrzewać go o polityczną niezależność, skoro pierwsze spotkanie jego sztabu wyborczego w powyborczy poniedziałek miało miejsce na Nowogrodzkiej, w siedzibie partii, która go wsparła (w rzeczywistości wskazała) – ocenia.
Wybór nowego prezydenta to początek zmian na scenie politycznej?
Tarnowski badacz postaw społecznych i historyk uważa, że aktualne pozostają próby oceny elementów wyborczej układanki po pierwszej turze. – A gambit Zandberga, który uruchamia linki do wpisywania się dla nowych członków, pokazuje, że chyba jednak chce budować nową siłę polityczną. Wydaje się jednak – znów – że taka trzecia siła w Polsce przyszłości nie ma. Duopol trzyma się mocno, choć perspektywa upadku rządu (?) lub jego rekonstrukcji (?), zmiany premiera (?) czy przedterminowych wyborów (?) może rysować się na horyzoncie. Można obawiać się radykalnych działań PiS-u i rozsadzania koalicji, można obawiać się wolt ze strony niektórych koalicjantów – uzupełnia.
W opinii Marka Smoły wciąż zbyt mało wiadomo o prezydencie – elekcie, który przez najbliższe 5 lat będzie sprawował najwyższy urząd w państwie. – Zwłaszcza w kontekście niepokojących informacji, które tuż przed wyborami przedostawały się do opinii publicznej. Objęty immunitetem nie będzie miał okazji wyjaśnić swojej przeszłości być może przez pięć, a może dziesięć lat – przekonuje Smoła.
Emocje w sztabach i komentarze na gorąco
Była premier RP, obecnie europosłanka Beata Szydło, w rozmowie z TEMI nie kryje, że zwycięstwo Karola Nawrockiego to dla sztabu PiS wielka radość i ogromny sukces. – To także bardzo dobry i mądry wybór Polaków. Nowy prezydent ma teraz bardzo ważne zadanie, o czym zresztą powiedział w swoim przemówieniu – posklejać podzielonych Polaków, zjednoczyć ich, zadbać o ich bezpieczeństwo. Ja z kolei, ze swojej strony, pragnę gorąco podziękować wszystkim, którzy się do tego sukcesu przyczynili – dziękuję środowiskom konserwatywnym za poparcie, dziękuję działaczom prawicy i członkom partii za ogrom pracy i zaangażowanie – także tym, którzy nie byli na pierwszych stronach gazet. Dziękuję sympatykom i wyborcom za oddanie głosu na Karola Nawrockiego. Na koniec dziękuję Małopolsce za tak zdecydowaną postawę w wyborach. Myślę, że to zwycięstwo to pierwszy krok, żeby wrócić do władzy, odsunąć rząd Donalda Tuska – mówi Beata Szydło.
Byłej premier wtórują lokalni działacze partii, którzy przekonują, że okres kampanii, a zwłaszcza jej końcówka, to intensywna praca w myśl zasady – wszystkie ręce na pokład. – Dla nas Karol Nawrocki od początku był dobrym kandydatem i wierzyliśmy w jego wygraną, a wszystkie te rewelacje pod jego adresem to zmasowany atak wyborczy po to, by go zdyskredytować. I mimo że u nas podziałów też nie brakuje, szliśmy teraz mocno w jednym kierunku – przekonuje jeden z członków sztabu wyborczego prezydenta – elekta w Tarnowie.
Po drugiej stronie bieguna pozostają zwolennicy Rafała Trzaskowskiego, członkowie jego sztabu, wreszcie przedstawiciele koalicji rządzącej, którzy nie kryją rozgoryczenia wynikiem wyborów – Demokracja przynosi różne werdykty. 369 591 głosów to różnica, która w skali całego kraju staje się niewielka. Ale jakże istotna. 1,78 proc.… Niezależnie od wyniku musimy pamiętać o tym, co najważniejsze: o Polsce i o wszystkich obywatelach. Wynik tych wyborów to dla nas, Koalicji Obywatelskiej i koalicjantów, ważny sygnał. Z pokorą i determinacją przyjmujemy ten wynik jako impuls do dalszej pracy, szczególnie w mniejszych miejscowościach i wśród młodych ludzi. Wspólnie musimy walczyć o to, aby Polska była krajem stabilnym gospodarczo, dbającym o obywateli, ale także bezpiecznym i współpracującym z UE. Na sam koniec wszystkim, którzy zagłosowali na Rafała Trzaskowskiego, dziękuję. Nie odpuszczamy i nadal będziemy działać na rzecz silnej, demokratycznej i nowoczesnej Polski – komentuje dla TEMI Jagna Marczułajtis-Walczak, europosłanka.
Wśród komentarzy, także tych nieoficjalnych, pochodzących ze sztabu Rafała Trzaskowskiego słychać utyskiwanie na słabość struktur i przywódców, niezrealizowane obietnice wyborcze koalicji rządzącej i mniejszą w stosunku do kontrkandydata determinację w wyborach. – Jeśli władzę w strukturach obejmują ludzie nieodpowiedni, dbający głównie o własną promocję, którzy na współpracowników dobierają sobie podobnych do siebie, odsuwając tych, którzy w ich przekonaniu mogą im zagrozić, to efekt jest właśnie taki. Ten chaos ludzie także widzą, a efekt wyborów to dla nas bardzo poważny znak ostrzegawczy. Szkoda, że tak się stało, bo konsekwencje tych wyborów mogą być poważniejsze niż się wydaje – mówi nam jeden z tarnowskich działaczy KO.
Zaprzysiężenie prezydenta – elekta nastąpi najprawdopodobniej 6 sierpnia, w dniu zakończenia kadencji Andrzeja Dudy.
