Jak powiązać stopień miejskich zanieczyszczeń ze statystyczną długością życia? Tym problemem zajmowali się niedawno chińscy naukowcy. Opracowali oni do takich wyliczeń specjalny algorytm. Niedawno „Gazeta Wyborcza”, przyjmując chiński wzór, podała, w jakim stopniu zanieczyszczenia mogą skrócić życie mieszkańców w niektórych miastach w Polsce.
Podstawą obliczeń było średnie roczne stężenie pyłu zawieszonego PM10. Okazało się, że najbardziej zapylonym miastem w Polsce nie jest Kraków, lecz… Nowy Sącz („najczystszy” w rankingu jest Sopot). Tarnów nie został ujęty w tabeli obejmującej 26 miast, ale sami dokonaliśmy obliczeń, opierając się na danych Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Krakowie. Z tychże wynika, iż w 2013 roku średnie stężenie PM10 w Tarnowie wynosiło 36 mikrogramów na metr sześc. Idąc za chińską metodą obliczeń, można przyjąć, że skala tych zanieczyszczeń może skracać życie człowieka o 26 miesięcy.
Wspomniany Nowy Sącz, w którym średnioroczne zanieczyszczenie pyłem zawieszonym PM10 wynosi 55,6 mikrogramów/m sześc., „skraca” życie o 40 miesięcy! (w Krakowie o ok. 38 miesięcy).
Gdyby porównać Tarnów do innych miast, które są we wspomnianej tabeli, znalazłby się on w połowie stawki; stopień zanieczyszczenia PM10 jest porównywalny z Rzeszowem, Radomiem, Łodzią i Warszawą. Jest wysoki, jeśli weźmiemy pod uwagę, że Tarnów dorównuje pod tym względem także wielkim aglomeracjom.
Krystyna Gołębiowska, kierowniczka tarnowskiej delegatury WIOŚ, podaje cztery zasadnicze czynniki, które decydują o skali zapylenia Tarnowa:
– Oddziaływanie emisji związanej z indywidualnym ogrzewaniem budynków, emisja związana z ruchem pojazdów, szczególne lokalne warunki rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń, niekorzystne warunki klimatyczne.
Część pyłów, które docierają nad Tarnów, pochodzi z „importu”: znad aglomeracji krakowskiej, a nawet z Górnego Śląska.
Pył PM10 jest groźny dla zdrowia; jego cząsteczki zawieszone w powietrzu, przenikające przez śluzówkę nosa do organizmu mogą wywołać różne reakcje alergiczne, powodują kurcz oskrzeli, sprzyjają chorobom serca i nowotworom, głównie płuc.
Polscy specjaliści twierdzą, że chiński model obliczania wpływu zanieczyszczeń powietrza na długość życia nie jest doskonały choćby dlatego, że skład chemiczny zanieczyszczeń może być inny w różnych regionach świata. Nie bez znaczenia są też inne zanieczyszczenia, których nie uwzględniono w wyliczeniach. W 2013 roku w Tarnowie niepokojące były ilości tlenku azotu, przekraczające normę (38 mikrogramów/metr sześć. przy normie wynoszącej 30), a tlenek azotu to jeden z najgroźniejszych gazów skażających atmosferę.
