Archeolog, autor ponad 160 publikacji naukowych, wicedyrektor, a następnie przez dwie kadencje dyrektor Muzeum Okręgowego w Tarnowie, wiceprezes Tarnowskiego Towarzystwa Przyjaciół Węgier, zaangażowany w prace Tarnowskiego Towarzystwa Kulturalnego, przewodniczący Rady Muzeum Narodowego Ziemi Przemyskiej – Andrzej Szpunar.
Zafascynowany skarbami skrywanymi głęboko pod ziemią, przez lata starał się odczytywać przekazy dalekich przodków – ludzi epoki brązu czy mieszkańców neolitycznych osad. Próbował zrozumieć i opowiedzieć dzieje zamierzchłej przeszłości. Dziś, od niedawna na emeryturze, porządkuje i skrzętnie archiwizuje cenne pamiątki sprzed wieków. Choć ostatnio pochyla się także nad tymi późniejszymi, rodzinnymi – by te historie przekazać wnukom.
Przemyśl – tu się wszystko zaczęło
Gdy uczeń podstawówki, Andrzej Szpunar, po lekcjach przychodził z kolegami na Wzgórze Zamku Kazimierzowskiego w Przemyślu, by podglądać pracujących tam wówczas archeologów, nie przypuszczał zapewne, że szkielety i miecze, wydobywane z rycerskich grobów, odkrytych na dziedzińcu, tak mocno zaważą na jego życiu. A właściwie zdeterminują je – od początku do końca. Bo wszystkie jego życiowe wybory w mniejszym lub większym stopniu związane były z archeologią.
Zanim to zrozumie, minie jeszcze sporo czasu. Na razie nastolatek zafascynowany jest big-beatem. Stara się, by gitary i wzmacniacze naprawdę miały „mocne uderzenie”. Idzie do technikum elektronicznego, specjalizacja: radio i telewizja. Umie coraz więcej. Zainteresowania dzieli z kolegami. Wspólnie wpadają na pomysł, by skonstruować nadajnik radiowy. W latach sześćdziesiątych, tuż przy wschodniej granicy. Nie jest to najlepszy pomysł…
Tajemnicze skarby zamkowego wzgórza wracają w jego wyobraźni, gdy ma podjąć decyzję o wyborze studiów. Archeologia na Uniwersytecie Jagiellońskim ma spełnić życiowe marzenia nastolatka. Profesor Marek Gedl jest naukowcem wybitnym. Jemu student Szpunar zawdzięcza fascynację epoką brązu. Od niego uczy się, jak czytać przekazy odległej przeszłości. I jak ważnym elementem archeologicznych działań są wykopaliska terenowe. Pod kierunkiem profesora powstaje praca magisterska poświęcona siekierom epoki brązu. Jest co prawda bardzo hermetyczna, jednak ważna dla znawców tematu – wielokrotnie cytowana, wydana także po niemiecku, a jej egzemplarze można dziś znaleźć w wielu europejskich bibliotekach.
