Z ostatnich danych wynika, że w ciągu 20 lat w Polsce spożycie napojów spirytusowych wzrosło prawie dwukrotnie. Również w Tarnowie przybywa mieszkańców, którzy systematycznie sięgają po alkohol. Czy osoby uzależnione mogą liczyć na pomoc?
Z badań przeprowadzonych przez PARPA (Państwową Agencję Rozwiązywania Problemów Alkoholowych) wynika, że jeszcze w 2001 roku liczba spożytego napoju alkoholowego przypadającego na mieszkańca Polski wynosiła 6,63 l. W 2021 r. było to już znacznie więcej, bo 9,70 l. Tym samym w ciągu 20 lat statystycznie wypiliśmy o 3 litry stuprocentowego alkoholu więcej! Czy podobne statystyki dotyczą również mieszkańców Tarnowa?
Z przeprowadzonej w 2022 roku Diagnozy Lokalnych Problemów Społecznych Mieszkańców Miasta Tarnowa wynika, iż 4 proc. ankietowanych tarnowian sięga po alkohol więcej niż raz w tygodniu, 9 proc. respondentów – kilka razy w miesiącu, 7 proc – średnio raz w miesiącu, natomiast 2 proc. badanych spożywa alkohol prawie codziennie. Abstynencję zadeklarowało 42 proc. mieszkańców naszego miasta, z kolei co trzeci badany sięga po trunki okazjonalnie, tj. kilka razy w roku. Warto również zwrócić uwagę na fakt, że prawie codzienne picie alkoholu zadeklarowało 5 proc. mieszkańców w wieku powyżej 65 lat, 1 proc. w wieku 26‒45 lat oraz po 2 proc. w wieku 19‒25 lat i 46‒65 lat.
Dlaczego pijemy alkohol? Powody są różne, jednak najczęściej robimy to dla towarzystwa, ale 26 proc. ankietowanych twierdzi, że pije alkohol bez konkretnego powodu. Wśród wymienianych przyczyn nie brakuje głosów, że alkohol pozytywnie wpływa na złagodzenie stresu po ciężkim dniu pracy, czy zapomnienie o problemach.
Piwo ogólnopolskim liderem, ale…
Według portalu statista.com, który przedstawia wyniki sprzedażowe z 2022 r., w Polsce aż 75 proc. spożywanego alkoholu stanowi piwo. Druga w rankingu jest wódka (9,6 proc.) a trzecie wino (8,7 proc.). Znacznie rzadziej wybierane są pozostałe napoje alkoholowe, jak np. whisky (3,7 proc.), rum (1,9 proc.), czy tequila (0,1 proc.).
Postanowiliśmy zapytać sprzedawców w sklepie „Alkohole Świata”, po jakie trunki sięgają najczęściej tarnowianie. – Nie sprzedajemy najtańszych trunków, więc największym powodzeniem cieszą się alkohole „premium”. Najpopularniejsza jest „Tarninówka” zarówno na spirytusie, jak i na koniaku. Do tego dochodzą wszystkie rodzaje wódek: śliwowice, bimbry, miodule, czy wódki góralskie. Przede wszystkim pojawiają się u nas klienci, którzy poszukują alkoholu na prezent. Trudno spotkać osoby, które kupują butelki z trunkiem jedynie dla własnego użytku – usłyszeliśmy.
Nieco inaczej wygląda sytuacja w sklepie należącym do dużej sieci handlowej. Od jednej z pracujących tam sprzedawczyń usłyszeliśmy, że puszki piwa sprzedają się najlepiej. – Piwo jest zdecydowanym liderem, ale dobrą sprzedaż odnotowuje również wino. Jest ono kupowane chyba częściej niż wódka.
Słowa sprzedawczyń potwierdzają dane Diagnozy Lokalnych Problemów Społecznych Mieszkańców Miasta Tarnowa, chociaż w tym przypadku lider klasyfikacji jest inny. Z badania wynika bowiem, że w naszym mieście najwięcej ankietowanych sięga po wino (51 proc.). Piwo zajęło drugą lokatę (30 proc.) a trzecią nalewki (18 proc.). Nieco mniej popularne w wyborze dorosłych mieszkańców są wódka (14 proc.) i likiery (9 proc.).
Problem alkoholizmu jest poważny
W Tarnowie od wielu lat realizowany jest „Gminny Program Profilaktyki, Rozwiązywania Problemów Alkoholowych i Przeciwdziałania Narkomanii”. Wśród jego celów można znaleźć m.in. zwiększanie dostępności pomocy terapeutycznej i rehabilitacyjnej dla osób uzależnionych od alkoholu lub narkotyków oraz osób zagrożonych uzależnieniem; udzielanie rodzinom pomocy psychospołecznej i prawnej, a w szczególności ochrony przed przemocą; prowadzenie profilaktycznej działalności informacyjnej i edukacyjnej w zakresie rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii, czy nadzorowanie dostępności alkoholu w mieście. W ubiegłym roku koszt realizacji zadań ujętych w programie, którego koordynatorem było Centrum Usług Społecznych, wyniósł 2 833 297,82 zł.
Do Ośrodka Leczenia Uzależnień i Współuzależnienia Szpitala Wojewódzkiego im. św. Łukasza w Tarnowie w latach 2019‒2021 i w I półroczu 2022 zgłosiło się 1 308 osób. Dane wskazują, że w 2021 r. liczba pacjentów ośrodka utrzymywała się na porównywalnym poziomie do roku 2019 r., a wyjątek stanowi 2020 rok, w którym ich liczba była niższa, co spowodowane było pandemią COVID-19 oraz utrudnionym dostępem do świadczeń medycznych. Z kolei Punkt Opieki nad Osobami Nietrzeźwymi (PONON) przyjął w latach 2019‒2021 aż… 6 785 osób!
Dorota Krakowska, dyrektorka Centrum Usług Społecznych w Tarnowie mówi, że problem alkoholizmu w naszym mieście jest poważny. – Z przeprowadzonej przez nas diagnozy wynika, że problem ten coraz bardziej się pogłębia. Konkretne wyniki będziemy mieć pod koniec tego roku, ale już widać, że wzrost rok do roku mieszkańców mających problemy z alkoholem będzie wynosił około 5 proc. Kiedyś spotykaliśmy się z sytuacjami, że to rodziny dysfunkcyjne w naszym mieście nadużywały alkoholu. Teraz coraz częściej dotyczy to osób pochodzących z dobrych domów, wśród których są lekarze, biznesmeni, nauczyciele, a nawet księża…
To sprawia, że członkowie Miejskiej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych wciąż nie mogą pogodzić się z podjętą w lutym przez tarnowskich radnych decyzją o zwiększeniu limitów zezwoleń na sprzedaż alkoholu w punktach, gdzie może być on spożywany poza miejscem sprzedaży. Według przedstawicieli komisji taki ruch może spowodować wzrost spożycia alkoholu w środowiskach rodzinnych, co przyczyni się do zwiększenia liczby incydentów zakłócania porządku publicznego, podejmowanych interwencji w miejscu zamieszkania i demoralizacji nieletnich. – Optowaliśmy, aby radni nie podnosili limitów koncesji na sprzedaż wina ze 170 do 185, natomiast wódki ze 170 do 190, jednak nas nie posłuchano. Z jednej strony mamy pomagać w walce z alkoholizmem, tworzyć różne programy i grupy wsparcia, a z drugiej podejmuje się uchwały, które temu zaprzeczają. Coraz częściej do Miejskiej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych wpływają wnioski mieszkańców, którzy proszą o leczenie zamknięte dla członków swoich rodzin. To pokazuje, że problem jest coraz poważniejszy – kończy Dorota Krakowska.
