Błonica, bardzo niebezpieczna choroba zakaźna, która zaczyna siać postrach w niektórych miejscach w Polsce, nie jest na razie zagrożeniem w Tarnowie. – Nie odnotowaliśmy przypadku zachorowania na błonicę. Ostatni taki przypadek w Tarnowie miał miejsce w 1993 roku. Zachorował wtedy 29-letni mężczyzna, który dłuższy czas przebywał poza granicami Polski – informuje Joanna Jagieła, zastępczyni dyrektora Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Tarnowie. Nie znaczy to jednak, że błonica się nie pojawi. Wszystko zależy od szczepień.
Specjaliści nie mają złudzeń, że najskuteczniejszym sposobem zapobiegania błonicy jest szczepienie. U osób nieuodpornionych choroba może mieć ciężki przebieg i prowadzić do licznych powikłań oraz śmierci. – W Polsce szczepienia przeciwko błonicy objęte są obowiązkiem od połowy lat 50-tych XX wieku. Pełny cykl szczepień obejmuje cztery dawki podstawowe u dzieci do 1,5 roku oraz trzy dawki przypominające w 6, 14 i 19 roku życia.
Wykonanie pełnego cyklu szczepień zapewnia wysoką ochronę przed zachorowaniem, wynoszącą nawet 99 procent. Osobom dorosłym zaleca się co dziesięć lat szczepienia przeciw błonicy pojedynczą dawką przypominającą w połączeniu ze szczepieniem przeciwko tężcowi i krztuścowi – dodaje dyrektorka.
Warto wiedzieć, że błonica jest chorobą szczególnie niebezpieczną i wysoce zakaźną, wywoływaną przez bakterie maczugowca błonicy. Jest przenoszona drogą kropelkowo-powietrzną lub przez bezpośredni kontakt z wydzielinami, przedmiotami osobistymi osoby chorej lub nosiciela. Głównym źródłem zakażenia jest człowiek. Okres wylęgania może wynosić od jednego do dziesięciu dni. Wybrane szczepy bakterii produkują toksynę błoniczą, która ma potencjał uszkodzenia mięśnia sercowego, mózgu czy nerek.
W typowych przypadkach bakteria atakuje górne drogi oddechowe, najczęściej wywołuje zapalenie gardła i krtani. Możliwe jest również zapalenie skóry, spojówek lub narządów płciowych. W początkowej fazie choroby pojawiają się gorączka, dreszcze, ból gardła, ból głowy i trudności z połykaniem.
Wraz z rozwojem zakażenia dochodzi do znacznego powiększenia węzłów chłonnych i obrzęku szyi. Na błonie śluzowej gardła i migdałków występują charakterystyczne biało-szare naloty. Dochodzi do zmniejszenia światła dróg oddechowych, co grozi uduszeniem – z tego względu choroba dawniej nazywana była „duszącym aniołem”. Mogą wystąpić zaburzenia rytmu serca, drgawki, porażenia mięśni, a nawet zgon.
Państwowa Inspekcja Sanitarna zapewnia, że w Polsce nie ma zagrożenia epidemią błonicy, mimo pojawienia się nowych przypadków tej niebezpiecznej choroby. W ostatnim czasie odnotowano dwa zachorowania: u 6-letniego chłopca z Wrocławia oraz 30-letniego mężczyzny hospitalizowanego w Olsztynie. W Polsce od 2001 roku nie odnotowano przypadków zachorowań na błonicę, aż do 2023 roku, kiedy zarejestrowano jeden przypadek, a w 2024 roku – dwa. W marcu 2025 roku z kolei w Polsce zarejestrowano pierwszy od lat pełnoobjawowy przypadek błonicy u wspomnianego nieszczepionego dziecka, które wróciło z Afryki.
