Każdy przedsiębiorca działający w danym kraju bierze pod uwagę różne czynniki wpływające na tę działalność. Najważniejsze z nich dotyczą oczywiście aspektów możliwości prowadzenia tej działalności i wiadomo, że będą one różne dla różnych branż. Możemy jednak na kilka najważniejszych zwrócić uwagę. A zatem istotne jest to, jaki w danym kraju funkcjonuje system prawny, w szczególności podatkowy, jaki jest dostęp do siły roboczej, do surowców, jaka jest infrastruktura, jakie są możliwości zapewnienia pracownikom zaplecza socjalnego itd. itp. Z punktu widzenia inwestorów zagranicznych ważne jest nawet to, czy miejsce, w którym chcą funkcjonować, jest po prostu ładne, czy ma zaplecze kulturalne, gastronomiczne, czy jest gdzie po pracy wyjść. To ostatnie właśnie, choć nie twierdzę, że jest to czynnik najważniejszy, pomagało i pomaga Krakowowi wygrywać konkurencję z innymi centrami usług.
Jednak jednym z najważniejszych czynników lokalizacji jest po prostu bezpieczeństwo. Trochę już zaczęliśmy traktować tę kwestię jako oczywistość, będąc w NATO i w Unii Europejskiej, założyliśmy, że nic złego nas spotkać nie może. Aż do czasu aneksji Krymu.
Dokładnie tak samo patrzyli na nas inwestorzy. Wysyp inwestycji obserwujemy po naszym wejściu do UE, ale bytność w NATO stworzyła fundament bezpieczeństwa, rozumianego najbardziej dosłownie. Wejście do UE jeszcze umocniło ten czynnik, ale przełożyło się także na bezpieczeństwo w innych aspektach, jak choćby w kwestiach prawnych. Możemy wiele robić w naszym kraju, ale, tak sądzili inwestorzy z zagranicy, jesteśmy w UE, więc pewien kręgosłup nas obowiązuje. I dlatego warto tu przyjść, wykorzystując oczywiście, że to też jest prawdą, znacznie tańszą siłę robocza. Tańszą i, jak się okazało, świetną pod względem jakości.
Aneksja Krymu zaniepokoiła nie tylko nas. Czy zainwestowalibyście Państwo w jakimś kraju azjatyckim, wiedząc, że wzrosło prawdopodobieństwo wybuchu wojny na jego terenie? Przypuszczam, że jeśli, to tylko gdybyście spodziewali się naprawdę gigantycznych zysków. Wtedy, być może, wzięlibyście na siebie podwyższone ryzyko.
I właśnie także z tej perspektywy należy podchodzić do ostatniego szczytu NATO. Jeśli potwierdził on sojusznicze zobowiązania i podjął konkretne decyzje zwiększające bezpieczeństwo naszego kraju i całego regionu, to ma on pozytywny wydźwięk gospodarczy. Jeśli będą tu zachodni, szczególnie amerykańscy żołnierze nawet w niewielkiej liczbie, to z punktu widzenia każdego, kto chce w Polsce zainwestować, bezpieczeństwo jego inwestycji wzrosło. A zatem dla polskiej gospodarki ten szczyt był ważny. Oczywiście decyzje na nim podjęte były omawiane wcześniej, wiedzieliśmy, że to się stanie, nie jest to zatem zaskoczenie. Niemniej teraz są one faktem i mówimy o konkretach.
Oczywiście można na te kwestie popatrzeć jeszcze inaczej. Jeśli będziemy mieli więcej inwestycji zagranicznych, to chęć do obrony naszego kraju przez naszych sojuszników wzrośnie. Bo przecież będą oni bronić także swojego kapitału. W tym kontekście innego wymiaru nabiera zresztą wejście Polski do strefy euro. Zacieśnienie relacji tego typu jeszcze bardziej zwiększa nasze bezpieczeństwo w wymiarze podstawowym. Choć wiemy, że czas na to, żeby przyjąć wspólną walutę, pod względem czysto ekonomicznym z pewnością nie nadszedł.
Pozostaje jeszcze kwestia niezbyt udanego, delikatnie mówiąc, PR‑u ze strony polskich władz. Pamiętacie Państwo słowa sugerujące, że inwestorzy zagraniczni nie są tu najmilej widziani? Na szczęście ta retoryka chyba już nie obowiązuje, ale złe wrażenie z pewnością pozostało. Ale jeśli będziemy wspierać każdego, kto chce w Polsce wybudować fabrykę czy stworzyć nowe miejsca pracy, to te fakty będą znacznie ważniejsze.
A nawet jeśli ktoś zagranicznych inwestycji nie lubi, to wszystko to, co napisałem o bezpieczeństwie, dotyczy przecież także polskich firm.
